Sinds een aantal jaren maken we gebruik van het 5G-netwerk. Ondertussen wordt er gewerkt aan een nieuwe generatie mobiele communicatie: 6G. Wat kunnen we verwachten van 6G, de zesde generatie mobiele communicatie?
Een korte terugblik: van 1G naar 5G
Voordat we naar 6G kijken, is het handig om te weten waar we vandaan komen:
- 1G (jaren '80): de start van mobiel bellen. Dit was de allereerste mobiele telefoon, vooral bedoeld voor analoge gesprekken. Denk aan grote telefoons in auto's met zware accu's in een aparte koffer.
- 2G (jaren '90): digitaal en tekstberichten. Met 2G werden telefoongesprekken digitaal en konden we voor het eerst sms'jes versturen en ontvangen. Dit was een grote stap vooruit in hoe goed en hoe ver we elkaar konden bereiken.
- 3G (jaren '00): internet op de telefoon. Deze generatie bracht mobiel internet. Denk aan de eerste smartphones waarmee u eenvoudige websites kon bekijken en e-mails kon sturen.
- 4G (jaren '10): streaming en sneller internet. Met 4G werden we echt mobiel met snel internet. Video's kijken, online spelletjes spelen en ingewikkelde apps gebruiken werden normaal. Dit kwam door veel hogere snelheden en minder vertraging.
- 5G (nu): alles met elkaar verbonden. 5G, de huidige standaard, zorgt voor hogere snelheden, lagere vertraging en verbindt heel veel apparaten met elkaar (het Internet of Things - IoT). Dit maakt nieuwe toepassingen mogelijk, zoals zelfrijdende auto's en slimme steden. Maar ook geavanceerde virtuele en augmented reality. Veel hiervan is nog in ontwikkeling.
6G: nog meer verbonden
6G is nog volop in onderzoek en ontwikkeling. De verwachting is dat 6G rond 2030 beschikbaar is in Nederland. Met het project 6G Future Network Services (FNS) draagt Nederland ook bij aan de ontwikkeling van 6G.
Wat kunnen we verwachten van 6G?
-
Overal en altijd verbonden. De visie voor 6G is dat je overal ter wereld verbonden bent. Dit door een samenwerking tussen antenne-installaties, zendmasten en satellieten in de ruimte. Hierdoor krijgen ook de meest afgelegen gebieden toegang tot snelle communicatie.
-
Supersnel en nauwelijks vertraging. De ambitie voor 6G is een nog sneller netwerk dan dat we nu kennen: snelheden in terabits per seconde (Tbps). De verbinding heeft bijna geen vertraging. Dat is belangrijk voor live communicatie en voor apparaten en systemen die met elkaar samenwerken.
-
De fysieke-digitale mix (Internet of Everything). 6G zal de wereld om ons heen kunnen waarnemen. Dit betekent niet alleen dat meer apparaten verbonden zijn, maar ook dat dingen heel nauwkeurig in kaart gebracht kunnen worden. Dat wordt ‘sensing’ genoemd. Die nauwkeurigheid is belangrijk voor bijvoorbeeld zelfrijdende voertuigen, autonome systemen en slimme gebouwen.
-
Artificiële Intelligentie (AI) en 6G. Het 6G netwerk zal gebruik maken van AI om het netwerk optimaal te kunnen benutten. Hierdoor kan het netwerk zichzelf verbeteren, problemen voorspellen en de beste routes voor data kiezen. Dit maakt het hele netwerk veel efficiënter en betrouwbaarder.
-
Duurzaam en energiezuinig. 6G wordt ontworpen met duurzaamheid in gedachten. Onderzoek richt zich op energiezuinige manieren om data te versturen en er wordt ingezet op het gebruik van groene stroom voor de netwerkinfrastructuur. Ook AI wordt ingezet om 6G zo zuinig mogelijk te maken.
6G in ons leven
De komst van 6G belooft meer dan alleen hogere snelheid. Hoewel het deels nog toekomstmuziek is, zal 6G een rol spelen in de volgende sectoren:
- Gezondheidszorg: medische zorg op afstand wordt beter mogelijk met 6G, waarbij artsen via robots kunnen opereren en precies voelen wat er gebeurt dankzij tasttechnologie (haptische feedback).
- Onderwijs: virtuele klaslokalen worden mogelijk, waardoor leren op maat en op afstand binnen de mogelijkheden valt.
- Transport: volledig zelfrijdende voertuigen die perfect met elkaar en de omgeving communiceren. Dit zorgt voor veiliger en efficiënter vervoer.
- Industrie: onderdelen van fabrieken die helemaal automatisch werken, digitale kopieën van productielijnen en de mogelijkheid om ingewikkelde processen op afstand te beheren.
- Entertainment en media: zeer realistische VR/AR-ervaringen, holografische concerten en interactieve media.
6G: vragen en zorgen
De komst van 6G kan vragen en zorgen oproepen. Omdat de techniek nog in ontwikkeling is, weten we nog niet alle details. Hieronder gaan we in op de vijf meest gehoorde vragen, met de kennis die nu voor handen is.
Veelgestelde vragen
Bij het ontwerpen van 6G wordt gesproken over hogere frequenties. Belangrijk om te weten: het gaat nog steeds om niet-ioniserende straling. Die kan geen DNA breken of kanker veroorzaken. Nederland hanteert blootstellingslimieten voor deze elektromagnetische velden (EMV). Wereldwijd houden instanties zoals de WHO en de ICNIRP onderzoeken naar EMV en gezondheid in de gaten. Tot nu toe is geen overtuigend bewijs gevonden dat mobiele netwerken schadelijk zijn voor de gezondheid.
6G belooft nieuwe toepassingen zoals real-time sensoren. Dat kan vragen oproepen over privacy. Voor de privacy van gebruikers van een mobiel netwerk moeten de aanbieders zich houden aan de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG). Ook heeft de gebruiker van de telefoon invloed op de informatie die hij deelt, Dit door de instemming met voorwaarden (cookies) bij bezoek van websites en bij het installeren van apps.Moderne technieken zoals 5G en 6G bieden mogelijkheden om privacyvriendelijker te werken, bijvoorbeeld doordat data lokaal kan blijven in plaats van naar de cloud te gaan.
6G wordt ontwikkeld met zero-trust-beveiligingsprincipes, rekening houdend met quantumveilige encryptie. Daarmee is de basis veiliger dan bij eerdere netwerkgeneraties, die beveiliging pas later toevoegden.
Nieuwe masten roepen soms weerstand op. Het is niet de verwachting dat het aantal masten veel zal toenemen met de komst van 6G.
“Hebben we dit echt nodig?” is een begrijpelijke vraag. Het antwoord ligt in toekomstige toepassingen. Zonder vernieuwing is innovatie niet haalbaar. Bovendien is het internetverkeer wereldwijd gegroeid; nieuwe techniek is nodig om die groei op te vangen. Daarbij willen we bij deze groeiende datavraag juist minder energie verbruiken, daar is nieuwe technologie voor nodig.
